जागतिक दिवस दिवस

जागतिक बचत दिन (World Savings Day)

जागतिक बचत दिन World Savings Day
maitree rimthong from Pexels

भारतात जागतिक बचत दिन २०१९ बुधवार, ३० ऑक्टोबर २०१९ रोजी आहे. डब्ल्यू.एस.बी.आय. ने २०१९ मध्ये “सेव्हिंग्ज गिव्ह लाइफ अ लिफ्ट” थिम ठेवली आहे. तुम्ही त्यांच्या वेबसाइट वर बचतीने तुमच्या आयुष्यात कशी मदत केली ते सामायिक करू शकता. आपण ट्विटरवर #savingslift आणि # WorldSavingsDay2019 हॅशटॅग वापरू शकता आणि आपण आपल्या बचतीसह ज्या इच्छा पूर्ण करण्याचा प्रयत्न करीत आहात त्या @WSBI_ESBG सह सामायिक करू शकता. आपण आपला फोटो, गाणे, व्हिडिओ शेअर करू शकता. या वर्षी आंतराष्ट्रीय बचत दिन खालील देशांत साजरा होणार आहे: भारत, ऑस्ट्रिया, चिली, बेल्जियम, कोलंबिया, क्युबा, डोमिनिअन रिपब्लिक, फिनलंड, जर्मनी,इटली, इंडोनेशिया, केनिया,

इटलीमधील मिलान येथे आंतरराष्ट्रीय बचत बँक कॉंग्रेस दरम्यान ३० ऑक्टोबर १९२४ रोजी जागतिक बचत दिवसाची स्थापना झाली. इटालियन प्रोफेसर फिलिपो रविझा यांनी कॉंग्रेसच्या शेवटच्या दिवशी या दिवसाला “जागतिक बचत दिन” घोषित केला. थ्रीफ्ट कॉंग्रेसच्या ठरावांमध्ये असा निर्णय घेण्यात आला की ‘वर्ल्ड थ्रिफ्ट डे’ हा दिवस जगभरातील बचतीची जाहिरात करण्यासाठी समर्पित असावा. बचत बँकांना प्रोत्साहन देण्याच्या त्यांच्या प्रयत्नात शाळा, पादरी तसेच सांस्कृतिक, क्रीडा, व्यावसायिक आणि महिला संघटनांच्या सहकार्याने काम केले.

२९ देशांच्या प्रतिनिधींनी जगभरातील जनतेला पैसे वाचवण्याचा विचार आणि त्याचा अर्थव्यवस्था व जनता यांच्याशी प्रासंगिकता मनात आणावीशी वाटली. जागतिक बचत दिन सहसा ३१ ऑक्टोबर रोजी साजरा केला जातो, जिथे जिथे या दिवशी सार्वजनिक सुट्टी नसते. असे कारण सार्वजनिक सुट्टीच्या दिवशी बँका बंद असतात आणि अश्या वेळी लोक त्यांची बचत त्यांच्या खात्यात जमा करू शकणार नाहीत.

वर्ल्ड थ्रीफ्ट डे ची कल्पना अशीच जन्माला आली नव्हती. जीवनशैली उंचावण्यासाठी आणि अर्थव्यवस्था सुरक्षित करण्यासाठी पैसे वाचविण्याच्या कल्पनेवर वचनबद्ध असलेल्या काही दिवसांची काही उदाहरणे होती. उदाहरणार्थ स्पेनमध्ये १९२१ मध्ये पहिला राष्ट्रीय बचत दिन साजरा करण्यात आला. जर्मनीसारख्या इतर देशांमध्येही १९२३ च्या जर्मन आर्थिक सुधारणातील बर्‍यापैकी बचत गमावल्यामुळे बचतीवरील लोकांचा आत्मविश्वास परत आणावा लागणार होता.

दुसर्‍या महायुद्धानंतर १९५५ ते १९७० या काळात वर्ल्ड थ्रीफ्ट डे चालू राहिला आणि लोकप्रियतेच्या शिखरावर पोहोचला. काही देशांमध्ये ही व्यावहारिकदृष्ट्या एक परंपरा बनली. उदाहरणार्थ, ऑस्ट्रियामध्ये बचतीचा अधिकृत मॅस्कॉट, तथाकथित ‘स्पायरफ्रोह’ ब्रँड जागरूकतेच्या उच्च पातळीवर पोहोचला. १९७०च्या दशकात, ‘स्पायरफ्रोह-जर्नल’, तरुणांसाठीचे शैक्षणिक मासिकाच्या ४००००० प्रतींच्या खप झाला.

आजकाल जागतिक बचत दिनाचे आयोजन करणार्‍या बँकांचे लक्ष विकसनशील देशांवर आहे, जिथे बरीच लोक बँक प्रणाली बाहेर आहेत. बचत बँका गरिब लोकांच्या बचत खात्यांची संख्या दुप्पट करण्यासाठी काही खास अभियान आणि अशा प्रकारच्या उपक्रमांद्वारे बचत वाढविण्यात महत्वाची भूमिका बजावते.

जागतिक बचत दिन का साजरा केला जातो?

जागतिक बचत दिवस अनेक देशांमध्ये खूप लोकप्रिय आहे आणि या आकर्षणाचे कारण म्हणजे बचत करण्यामध्ये सहसा अनेक अडथळे असतात. जगातील बर्‍याच भागात बेरोजगारी आणि दारिद्र्य यांचे उच्च दर अजूनही मजबूत आहेत. पैशाची बचत करण्यासाठी लोकांना शिक्षण देणे खूप महत्वाचे आहे. जीवनातल्या वाईट दिवसांशी सामना करण्यासाठी बचत करणे महत्त्वाचे आहे. अर्थव्यवस्था, आजारपण, नोकरी, अपंगत्व किंवा वृद्धावस्था यासारख्या अनेक कारणांमुळे उत्पन्नामध्ये अडथळा निर्माण होतो. गुंतवणूकीच्या व्याजातून अधिक उत्पन्न कमावता येते.

सर्वसामान्यांमध्ये बचत वाढवण्यासाठी दिवस साजरा केला जातो. विशेषतः जबाबदार रिटेल व्यापार, बचत बँका, सांस्कृतिक संस्था, क्रीडा संस्था आणि कुशल एजन्सीजद्वारे हा जागतिक बचत दिवस आयोजित करतात. जागतिक बचत दिन आपल्याला नियमित बचत करण्याचे फायदे सांगतो. बचत एखाद्या व्यक्तीस एखादा व्यवसाय सुरू करणे, चांगल्या आरोग्य सेवेचा लाभ घेणे, चांगले शिक्षण मिळविणे किंवा घर खरेदी करणे यासारख्या गोष्टींमध्ये मदत करतो.

नवी दिल्लीमध्ये डब्ल्यूएसबीआयच्या ‘नॅशनल सेव्हिंग इन्स्टिट्यूट’ चे भारतीय सदस्य त्यांच्या विभागीय मुख्यालयात जागतिक बचत दिन समारंभ आयोजित करतात. घरगुती बचत चळवळीमध्ये विस्तार संस्था, प्रांतिक सरकार, टपाल कार्यालये, विमा कंपन्या आणि बँका अशा सर्व भागधारकांचा समावेश असतो.

नॅशनल सेव्हिंग इन्स्टिट्यूटने देशव्यापी मोहीम सुरू केली आणि प्रादेशिक आणि राष्ट्रीय वृत्तपत्रांमध्ये त्यांची खास जाहिरात प्रसिद्ध केली. प्रचार मोहिमेमध्ये लोकांच्या बचत क्षमतेबद्दल जागरूकता वाढविण्यासाठी उच्च अधिकाऱ्यांकडून संदेश समाविष्ट केले जातात. “सावित्री पखवाडा” उत्सव पंधरवड्यात जागतिक बचत दिन साजरा करतात. विशिष्ट सार्वजनिक ठिकाणी ग्रामीण व शहरी बचत सेमिनार, मोहिमा, सभा, पोस्टर्स / बॅनर प्रदर्शन इत्यादी विविध कार्यक्रम देशभरात आयोजित केले जातात.

Reference: World Savings Day​​​

About the author

BharatBodh Team

आम्ही संपूर्ण जगाचे ज्ञान भारतीय भाषांमध्ये बनवण्याचा आणि भाषांतरित करण्याचा प्रयत्न करीत आहोत.

Leave a Comment